برای روشن کردن ترمینال، کلیک کن یا هر کلیدی را بزن

پرش به محتوای اصلی
>_
glossary.cppman — zsh
// ~/man — واژه‌نامهٔ دوزبانهٔ برنامه‌نویسی

man فارسی

۶۷ اصطلاح انگلیسی که در مسیر ++C با آن‌ها روبه‌رو می‌شوی — هرکدام با معادل فارسی و یک تعریف صادقانه. مثل man جستجو کن؛ با کلید/هم می‌توانی مستقیم به پرامپت بروی.

Algorithmالگوریتم

دنباله‌ای گام‌به‌گام و مشخص از دستورات برای حل یک مسئله؛ مثل دستور پخت غذا.

Flowchartفلوچارت (نمودار جریان)

نموداری که مراحل الگوریتم را با شکل‌های استاندارد (مستطیل، لوزی، پیکان) نشان می‌دهد.

Variableمتغیر

نامی برای یک خانه حافظه که مقدارش در طول برنامه قابل تغییر است؛ مثل جعبه‌ای با برچسب.

Constantثابت

مقداری که یک بار تعیین می‌شود و دیگر تغییر نمی‌کند؛ با const تعریف می‌شود.

Data Typeنوع داده

تعیین‌کننده اینکه یک متغیر چه چیزی ذخیره می‌کند و چقدر فضا می‌گیرد؛ مثل int و double و char.

Integer (int)عدد صحیح

اعداد بدون اعشار، مثبت و منفی و صفر؛ حدوداً از دو میلیارد منفی تا دو میلیارد مثبت.

Floating Point (double/float)عدد اعشاری

اعداد دارای ممیز شناور؛ double دقت تقریباً دو برابر float دارد.

Character (char)کاراکتر

یک نماد تکی مثل حرف یا رقم که در حافظه با کد ASCII ذخیره می‌شود.

Boolean (bool)منطقی

نوعی که فقط دو مقدار true یا false می‌گیرد؛ خروجی عملگر‌های مقایسه‌ای.

ASCIIکد اسکی

جدول استاندارد که به هر کاراکتر یک عدد از ۰ تا ۱۲۷ اختصاص می‌دهد؛ 'A' برابر ۶۵ است.

Operatorعملگر

نمادی که روی داده‌ها عملی انجام می‌دهد؛ مثل + و - و % و ==.

Operandعملوند

داده‌هایی که عملگر روی آن‌ها کار می‌کند؛ در «3 + 5» هر دو عدد عملوندند.

Expressionعبارت

ترکیبی از متغیر‌ها، ثابت‌ها و عملگر‌ها که به یک مقدار ارزیابی می‌شود.

Statementدستور

یک فرمان کامل در برنامه که با سمی‌کالن تمام می‌شود؛ کوچک‌ترین واحد اجرا.

Assignmentانتساب (مقداردهی)

قرار دادن مقدار در متغیر با عملگر =؛ راست‌به‌چپ ارزیابی می‌شود.

Input (cin)ورودی

داده‌ای که برنامه هنگام اجرا از کاربر می‌گیرد؛ با cin خوانده می‌شود.

Output (cout)خروجی

داده‌ای که برنامه به کاربر نمایش می‌دهد؛ با cout چاپ می‌شود.

Compilerکامپایلر

برنامه‌ای که کد ++C را به زبان ماشین ترجمه می‌کند؛ مثل g++ یا Turbo C.

Syntaxنحو (قواعد نگارشی)

قواعد نوشتاری زبان برنامه‌نویسی؛ نقطه‌ویرگول فراموش‌شده خطای نحوی است.

Syntax Errorخطای نحوی

خطایی که کامپایلر هنگام دیدن کد نامعتبر گزارش می‌دهد؛ برنامه اصلاً اجرا نمی‌شود.

Logic Errorخطای منطقی

برنامه اجرا می‌شود ولی نتیجه اشتباه است؛ مثل تقسیم صحیح به‌جای اعشاری.

Bugاشکال

خطا یا رفتار ناخواسته در برنامه؛ واژه‌ای مهندسی از قرن نوزدهم که ماجرای پروانهٔ ۱۹۴۷ هاروارد آن را مشهور کرد.

Debuggingاشکال‌زدایی

فرایند یافتن و رفع باگ‌ها؛ خروجی‌های میانی و اجرای گام‌به‌گام ابزار اصلی آن است.

Loopحلقه

ساختاری که یک بلوک کد را تا برقراری شرط تکرار می‌کند؛ for و while و do-while.

Counterشمارنده

متغیری که تعداد دفعات رویداد را می‌شمارد؛ در هر دور حلقه یک واحد زیاد می‌شود.

Accumulatorانباشته (جمع‌کننده)

متغیری که نتیجه را در طول حلقه جمع می‌کند؛ مثل مجموع نمرات یا حاصل‌ضرب.

Infinite Loopحلقه بی‌نهایت

حلقه‌ای که شرط پایانش هرگز نادرست نمی‌شود؛ برنامه هنگ می‌کند.

Nested Loopحلقه تودرتو

حلقه‌ای درون حلقه دیگر؛ برای جدول‌ها و الگوهای دوبعدی.

breakشکستن حلقه

دستوری که حلقه یا switch را بلافاصله تمام می‌کند.

continueادامه دادن

دستوری که فقط دور جاری حلقه را رد می‌کند و به دور بعدی می‌رود.

Arrayآرایه

مجموعه‌ای از خانه‌های هم‌نوع با نام واحد و اندیس؛ مثل ردیفی از صندوق‌های شماره‌دار.

Indexاندیس

شماره جایگاه خانه آرایه؛ در ++C از صفر شروع می‌شود.

Elementعضو (درایه)

هر خانه از آرایه؛ a[3] یعنی عضو چهارم.

Out of Rangeخارج از محدوده

دسترسی به اندیسی که وجود ندارد؛ رفتار تعریف‌نشده و علت بسیاری از کرش‌ها.

Two-Dimensional Arrayآرایه دوبعدی

آرایه‌ای از آرایه‌ها؛ مثل جدول سطر و ستون یا ماتریس.

Matrixماتریس

آرایه دوبعدی مستطیلی از اعداد؛ خوشه‌ای از اعمال جبری مانند ضرب و ترانهاده دارد.

Stringرشته

دنباله‌ای از کاراکتر‌ها؛ در C آرایه‌ای از char که با \0 تمام می‌شود.

Null Character (\0)کاراکتر تهی

کاراکتری با مقدار صفر که انتهای رشته C را مشخص می‌کند.

Sortingمرتب‌سازی

چینش عناصر به‌ترتیب صعودی یا نزولی؛ مثل حبابی و انتخابی.

Searchingجستجو

یافتن مقدار خاص در داده‌ها؛ خطی همه را می‌بیند، دودویی فقط در داده مرتب.

Histogramهیستوگرام

نمودار فراوانی که تعداد تکرار هر مقدار را با ستاره یا میله نشان می‌دهد.

Functionتابع

بلوکی از کد با نام مشخص که یک کار را انجام می‌دهد و می‌توان بارها آن را صدا زد.

Parameterپارامتر

متغیر ورودی تعریف‌شده در امضای تابع؛ جای خالی که هنگام فراخوانی پر می‌شود.

Argumentآرگومان (ورودی واقعی)

مقداری که هنگام فراخوانی تابع برای پارامتر فرستاده می‌شود.

Returnبازگشت (خروجی تابع)

مقداری که تابع به فراخواننده می‌دهد؛ دستور return اجرای تابع را پایان می‌دهد.

Prototypeپیش‌اعلان

امضای تابع بدون بدنه، بالای main؛ تا کامپایلر فراخوانی را بشناسد.

Call by Valueفراخوانی با مقدار

کپی ورودی به تابع داده می‌شود؛ تغییرش روی متغیر اصلی اثری ندارد.

Call by Referenceفراخوانی با ارجاع

خودِ متغیر به تابع داده می‌شود (&)؛ تغییرها روی اصلی می‌ماند.

Scopeدامنه (قلمرو)

بخشی از برنامه که در آن یک نام قابل استفاده است؛ مثل متغیر داخل حلقه.

Pointerاشاره‌گر

متغیری که آدرس خانه حافظه را نگه می‌دارد؛ با * تعریف و ارجاع‌زدایی می‌شود.

Dereference (*)ارجاع‌زدایی

دسترسی به مقداری که اشاره‌گر به آن اشاره می‌کند؛ *p یعنی «محتوای p».

Address-of (&)عملگر آدرس

آدرس متغیر را می‌دهد؛ &x یعنی «محل x در حافظه».

Dynamic Memoryحافظه پویا

حافظه‌ای که هنگام اجرا با new گرفته و با delete آزاد می‌شود؛ اندازه لازم هنگام کامپایل معلوم نیست.

Memory Leakنشت حافظه

فراموش‌کردن delete برای حافظه پویا؛ برنامه کم‌کم حافظه را هدر می‌دهد.

Structure (struct)ساختار

نوع داده‌ای تعریف‌شده توسط کاربر که چند داده مرتبط را زیر یک نام گروه می‌کند.

Recursionبازگشت

تابعی که خودش را فراخوانی می‌کند؛ باید حالت پایه داشته باشد تا متوقف شود.

Base Caseحالت پایه

شرط توقف بازگشت؛ بدون آن تابع تا سرریز پشته ادامه می‌دهد.

Stack Overflowسرریز پشته

پُرشدن حافظه پشته به‌خاطر بازگشت بی‌پایان یا متغیر‌های محلی بزرگ.

Pseudo-random Numberعدد شبه‌تصادفی

عددی که با rand تولید می‌شود و تصادف به‌نظر می‌رسد ولی از یک دنباله قطعی می‌آید.

Seed (srand)بذر تصادفی

مقدار شروع مولد اعداد تصادفی؛ با time(0) هر اجرا دنباله متفاوتی می‌دهد.

Garbage Valueمقدار زباله

مقدار بی‌معنای خانه حافظه خوانده‌نشده؛ همیشه متغیر‌ها را مقداردهی اولیه کنید.

Modulo (%)باقیمانده تقسیم

عملگری که باقیمانده تقسیم صحیح را می‌دهد؛ ابزار اصلی کار با ارقام و زوج/فرد.

Increment (++) / Decrement (--)افزایش/کاهش

عملگر‌های یک‌ واحدی؛ پیشوندی اول عمل می‌کند و پسوندی بعد از استفاده.

Type Castingتبدیل نوع

تبدیل صریح یک مقدار به نوع دیگر؛ مثل (double)a/b برای گرفتن نتیجه اعشاری.

Precedenceتقدم عملگر‌ها

ترتیب ارزیابی عملگر‌ها؛ ضرب قبل از جمع؛ با پرانتز تقدم را مشخص کنید.

Commentتوضیح (کامنت)

متن // یا /* */ که کامپایلر نادیده می‌گیرد؛ برای مستندکردن کد برای انسان.

IDEمحیط توسعه یکپارچه

برنامه‌ای که ویرایشگر، کامپایلر و اشکال‌زدا را یک‌جا دارد؛ مثل ⁦Code::Blocks⁩ و ⁦Dev-C++⁩.

این واژه‌نامه همراهِ برگهٔ تقلب است: اگر حین خواندن درس‌ها به واژه‌ای انگلیسی برخوردی که اینجا نیست، همان‌جا «اینجا گیج شدم» را بزن — اسنپ‌شات همان نقطه برای فردا ثبت می‌شود.

جستجوی سریع در درس‌ها

نام درس، موضوع یا کلمه کلیدی را بنویسید و با Enter به آن بروید